kVA คืออะไร ต่างจาก kW ยังไง และเลือกเครื่องปั่นไฟขนาดเท่าไหร่ดี

kVA คือกำลังไฟฟ้าปรากฏ เป็นตัวเลขที่บอกขนาดของเครื่องปั่นไฟ ส่วน kW คือกำลังไฟที่เอาไปใช้งานได้จริง เครื่องปั่นไฟดีเซลแทบทุกรุ่นคิด Power Factor (PF) ที่ 0.8 ดังนั้นแปลงง่ายๆ ว่า kW = kVA × 0.8 เช่น เครื่อง 100 kVA จ่ายไฟใช้งานได้ 80 kW

ถ้าจะเลือกขนาดเครื่อง ให้รวม kW ของเครื่องใช้ไฟฟ้าทั้งหมดก่อน เผื่อไฟกระชากตอนมอเตอร์สตาร์ท แล้วค่อยหารด้วย 0.8 เพื่อดูว่าต้องใช้กี่ kVA

kVA กับ kW ต่างกันตรงไหน

ไฟฟ้ากระแสสลับมีกำลังสองส่วน ส่วนแรกถูกเปลี่ยนเป็นงานจริง เช่น แสงสว่าง ความร้อน หรือการหมุนของมอเตอร์ ส่วนนี้วัดเป็น kW ส่วนที่สองเป็นกำลังที่วิ่งไปกลับในวงจรเพื่อสร้างสนามแม่เหล็กให้มอเตอร์และหม้อแปลง ไม่ได้กลายเป็นงาน แต่สายไฟและเครื่องปั่นไฟยังต้องแบกรับมันอยู่ดี

kVA คือผลรวมของทั้งสองส่วน ผู้ผลิตจึงบอกขนาดเครื่องปั่นไฟเป็น kVA เพราะไดชาร์จต้องรับกระแสทั้งหมด ไม่ใช่แค่ส่วนที่ใช้งานได้

Power Factor คืออัตราส่วนระหว่าง kW กับ kVA ถ้า PF เท่ากับ 1 แปลว่าไฟทุกหน่วยถูกใช้เป็นงาน ซึ่งเกิดกับโหลดอย่างฮีตเตอร์หรือหลอดไส้ งานจริงที่มีมอเตอร์ แอร์ และปั๊มปนกัน PF มักต่ำกว่านั้น เครื่องปั่นไฟจึงออกแบบที่ PF 0.8 เป็นมาตรฐาน

สูตรแปลง kVA เป็น kW และ kW เป็น kVA

• kW = kVA × PF
• kVA = kW ÷ PF

เมื่อใช้ PF 0.8 ตามมาตรฐานเครื่องปั่นไฟ

• 1 kVA = 0.8 kW หรือ 800 วัตต์
• 50 kW ต้องใช้เครื่องอย่างน้อย 62.5 kVA

ตารางแปลง kVA เป็น kW ของเครื่องปั่นไฟ KCH

ตัวเลขนี้มาจากสเปกเครื่องที่ KCH ให้เช่าจริง ทุกรุ่นเป็นไฟ 3 เฟส 400 โวลต์ 50 Hz

วิธีเลือกขนาดเครื่องปั่นไฟ 4 ขั้นตอน

1. จดเครื่องใช้ไฟฟ้าทุกตัวที่จะเปิดพร้อมกัน พร้อมกำลังไฟ (ดูจากป้ายข้างเครื่อง หน่วยเป็น W หรือ kW)
2. รวมเป็น kW
3. เผื่อไฟกระชากและการขยายงาน ทั่วไปเผื่อราว 20-25% ถ้ามีมอเตอร์ใหญ่ ปั๊มน้ำ หรือคอมเพรสเซอร์แอร์ที่สตาร์ทตรง ต้องเผื่อมากกว่านี้ เพราะตอนสตาร์ทมอเตอร์ดึงกระแสหลายเท่าของตอนเดินปกติ
4. หารด้วย 0.8 ได้เป็น kVA แล้วเลือกเครื่องรุ่นที่ใหญ่กว่าตัวเลขนั้น

ถ้าไม่อยากคิดเอง ใช้ หน้าคำนวณขนาดเครื่องปั่นไฟ ได้เลย กรอกเครื่องใช้ไฟฟ้าแล้วระบบบอกขนาดที่เหมาะให้

ตัวอย่าง: โกดังขนาดกลาง

สมมติโกดังหนึ่งต้องการไฟสำรองสำหรับ

• ไฟแสงสว่างรวม 10 kW
• แอร์ 5 เครื่อง รวม 15 kW
• ปั๊มน้ำ 1 ตัว 5.5 kW

รวม 30.5 kW เผื่อ 25% ได้ประมาณ 38 kW หารด้วย 0.8 ได้ 47.6 kVA เครื่อง 40 kVA (32 kW) ไม่พอ ต้องขยับไปรุ่น KCH75KS ขนาด 62.5 kVA ซึ่งจ่ายได้ 48 kW และยังมีที่เหลือให้ปั๊มน้ำสตาร์ท

เลือกเครื่องเล็กไปหรือใหญ่ไป เกิดอะไรขึ้น

เครื่องเล็กไป เบรกเกอร์ของเครื่องจะตัดเมื่อโหลดเกิน หรือแรงดันและความถี่ตกตอนมอเตอร์สตาร์ท อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์อาจรีเซ็ตหรือเสียได้ คอนโทรลเลอร์ Deep Sea ที่ติดมากับเครื่อง KCH จะตัดเครื่องเพื่อป้องกันเมื่อแรงดันหรือความถี่ผิดปกติ ไฟจึงดับกลางงาน

เครื่องใหญ่ไป ค่าเช่าและค่าน้ำมันสูงกว่าที่จำเป็น และเครื่องยนต์ดีเซลที่เดินโหลดเบามากเป็นเวลานานจะเผาไหม้ไม่หมด เกิดคราบเขม่าในท่อไอเสีย ขนาดที่เหมาะคือเครื่องเดินที่ราว 70-80% ของกำลังในช่วงโหลดปกติ

ตัวอย่างค่าน้ำมันจากสเปก: เครื่อง 100 kVA (KCH125KS) ใช้น้ำมันประมาณ 16.9 ลิตรต่อชั่วโมงที่โหลด 75% ส่วนเครื่อง 200 kVA (KCH220KS) ใช้ 34 ลิตรต่อชั่วโมง ถ้าเลือกใหญ่เกินไปเท่าตัว ค่าน้ำมันก็ขึ้นตาม

Prime Power กับ Standby Power ต่างกันยังไง

สเปกเครื่องปั่นไฟมักมีตัวเลขสองค่า

• Prime power คือกำลังที่เครื่องจ่ายได้ต่อเนื่องไม่จำกัดชั่วโมง โดยโหลดขึ้นลงได้ เหมาะกับงานที่ใช้เครื่องปั่นไฟเป็นไฟหลัก เช่น ไซต์ก่อสร้างหรืองานอีเวนต์
• Standby power คือกำลังสูงสุดสำหรับใช้ช่วงไฟดับเท่านั้น จำกัดชั่วโมงใช้งานต่อปี ตัวเลขจึงสูงกว่า prime ประมาณ 10%

ขนาด kVA ที่ KCH บอกในตารางด้านบนเป็นค่า prime ทั้งหมด ใช้เป็นไฟหลักได้เต็มที่

คำถามที่พบบ่อย

1 kVA เท่ากับกี่วัตต์

ที่ Power Factor 0.8 ซึ่งเป็นมาตรฐานของเครื่องปั่นไฟ 1 kVA ใช้งานได้ 800 วัตต์

เครื่องปั่นไฟ 100 kVA ได้กี่ kW

80 kW (100 × 0.8) และกระแสพิกัดที่ 400 โวลต์ 3 เฟสประมาณ 144 แอมป์

เครื่องปั่นไฟที่เล็กที่สุดของ KCH คือกี่ kVA

40 kVA (รุ่น KCH45RS) จ่ายไฟได้ 32 kW ใหญ่สุดคือ 700 kVA (KCH800VS)

ถ้าไม่รู้ว่าโหลดเท่าไหร่ ทำยังไง

ส่งรายการเครื่องจักรหรือรูปป้ายเครื่องใช้ไฟฟ้ามาทาง LINE @kchrental ทีมช่างช่วยคำนวณขนาดให้

ต้องการเครื่องปั่นไฟตามขนาดที่คำนวณได้ ดูราคาและรุ่นทั้งหมดได้ที่หน้า เช่าเครื่องปั่นไฟ มีตั้งแต่ 40 ถึง 700 kVA พร้อมส่งและติดตั้ง

ตรวจข้อมูลทางเทคนิคโดย: Pachern Rattanapakan, KCH POWER RENTAL